Klimaat en Natuur

Banken spelen een cruciale rol in het financieren van de transitie naar een duurzame economie. Het huidige probleem is dat de randvoorwaarden voor de tijdige en effectieve verduurzaming van de economie onvoldoende zijn ingevuld. Er is behoefte aan heldere, stabiele en langjarige kaders, zodat banken en hun klanten investeringsbeslissingen kunnen nemen die bijdragen aan de klimaatdoelstellingen. Dat stimuleert investeringen in duurzame energie, betaalbare woningen en een sterke, toekomstbestendige economie.

Daarnaast is samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en financiële sector cruciaal om investeringen daadwerkelijk van de grond te laten komen. Inclusief duidelijk handelingsperspectief en gezamenlijke datatoegang. De Nationale Adaptatiestrategie kan hierbij dienen als kompas voor samenwerking en investeringen. Heel concreet draagt dit bij aan een overgang naar meer duurzame landbouwpraktijken en een waterbestendige samenleving.

NVB pleit voor langjarige en voorspelbare klimaatplannen, bijdragen aan een sterke, duurzame economie en een geleidelijke transitie

Naast de bestaande emissiereductiedoelen voor 2030 (-55%) en 2050 (netto nul emissie), roept de NVB de overheid op om ook een emissiereductiedoel van 90% voor 2040 vast te leggen, als tussenstap op weg naar klimaatneutraliteit in 2050.

Om duurzame landbouwpraktijken en een waterbestendige samenleving te versnellen pleit de NVB voor beleidszekerheid en afstemming over ondersteunende maatregelen die financiële risico’s verminderen voor betrokkenen en banken. Gezamenlijke inspanningen en beleid kunnen de nodige gunstige voorwaarden scheppen.

Als we nu geen actie ondernemen, lopen in de komende dertig jaar maar liefst één miljoen woningen een aanzienlijk risico op funderingsschade. Volgens onderzoek is voor 25.000 woningen de situatie op dit moment al zeer ernstig, en bij nog eens 80.000 woningen ernstig. De urgentie is hoog, en hoewel er stappen zijn gezet, blijven overheidsmaatregelen achter bij de omvang van het probleem.

NVB roept op tot structurele financiering van de funderingsproblematiek

De huidige financiering van €76 miljoen over vier jaar staat in schril contrast met de aanbevelingen van onder meer het advies: ‘Goed Gefundeerd’ van de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur en ‘De olifant onder de kamer’ van ABDTOPConsult, die beide pleiten voor structurele investeringen van €1 miljard per jaar gedurende tien jaar. Alleen met een stevige en structurele inzet vanuit het Rijk – inclusief voldoende budgettaire ruimte – kunnen we de funderingsproblematiek duurzaam het hoofd bieden.

NVB pleit voor een informatieplicht over funderingsrisico’s bij woningverkoop

Vanaf 2027 zou deze informatie verplicht beschikbaar moeten zijn voor kopers, zodat zij een goed beeld hebben van eventuele risico’s en dit kunnen meewegen in de aankoopprijs. Daarnaast moeten gemeenten en waterschappen de belangen van woningeigenaren meewegen in hun besluitvorming over het grondwaterpeil.

Een zorgvuldige afweging en een duurzame waterhuishouding blijft daarbij essentieel. Ook moet er aandacht zijn voor complexe vraagstukken zoals sloop-nieuwbouw. Tenslotte: Voor het versnellen van het hersteltempo, het voorkomen van woningverlies, langdurige rechtszaken en het verminderen van stress bij woningeigenaren en huurders is financiële ondersteuning vanuit de overheid noodzakelijk.

Banken staan achter hun klimaatdoelen en dragen met individueel beleid bij aan de verduurzamingsopgave van de woningmarkt. Helaas raken de Nederlandse doelen uit het Klimaatakkoord steeds verder uit zicht en de verwachting is dat de energieprijzen eerder zullen stijgen dan dalen. Omdat een fors deel van een bankbalans uit hypotheken kan bestaan, kunnen banken hun klimaatdoelen niet halen zonder woningeigenaren die tot verduurzaming overgaan. Dit vraagt de juiste randvoorwaarden vanuit de overheid.

Het is in ieders belang dat zoveel mogelijk huizen verduurzamen, aangezien een beter geïsoleerde woning comfortabeler is om in te wonen en een lager energielabel een positief effect heeft op de waarde van een woning. Consistent beleid en samenwerking met woningbouwcorporaties moet daarnaast waarborgen dat woningbouwcorporaties de investeringscapaciteit op peil kunnen houden en hiermee invulling kunnen geven aan hun taak.

NVB pleit voor een versnelling vanuit de overheid op het verduurzamen van woningen

Banken zetten vol in op het helpen verduurzamen van woningen, o.a. door middel van rentekortingen en ontzorging. Om te versnellen is beleid nodig vanuit de overheid, gericht op prijsprikkels en normering. Financiële prikkels kunnen consumenten heel concreet helpen in deze transitie. Duidelijke, lange-termijn doelstellingen voor de woningmarkt door gemeenten en Rijk zijn van groot belang. Een landelijke informatievoorziening en ondersteuning vanuit de overheid richting woningeigenaren en in het bijzonder richting kwetsbare huishoudens.

Nederlandse banken willen een facilitator zijn van de duurzaamheidstransitie en erkennen daarom de centrale rol van het EU Sustainable Finance Framework. Ze steunen de vereenvoudiging van Europese duurzaamheidwetgeving, zoals de Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) en de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). Het doel: inconsistenties wegnemen en overbodige datavereisten schrappen. Deze herziening moeten in samenhang met andere wetgeving plaatsvindt, waarbij de uiteindelijke doelen van het Europese duurzaamheidsframework voorop blijven staan.

De NVB steunt het Omnibus initiatief van de Europese Commissie, gericht op de vereenvoudiging van diverse Europese duurzaamheidwetgeving

De vereenvoudiging moet gericht zijn op het vaststellen van essentiële datapunten die in de kern nodig zijn om de groene transitie te financieren en de risico’s in beeld te brengen. Daarnaast pleit de bankensector voor het vaststellen van wetgeving op maatschappelijk verantwoord ondernemen op Europees niveau, om een gelijk speelveld te waarborgen.