"Nationale Investeringsinstelling kan een belangrijke aanvullende rol spelen bij grote opgaven voor Nederland"
03 februari 2026
Een Nationale Investeringsinstelling (NII) kan een waardevolle rol vervullen bij de grote maatschappelijke opgaven waar Nederland voor staat. Het is dan wel belangrijk dat de overheid de Nationale Investeringsinstelling zodanig vormgeeft dat deze aanvullend is aan de markt. Dat schrijft de Nederlandse Vereniging van Banken in een position paper over de Nationale Investeringsinstelling, voorafgaand aan het rondetafelgesprek over de op te richten NII in de Tweede Kamer waaraan zij aanstaande woensdag deelneemt.
Leningen vereisen voorspelbare inkomsten om rentelasten en aflossingen te kunnen dragen. Omdat banken werken met toevertrouwde middelen (zoals spaargeld) en gebonden zijn aan strikte kapitaaleisen, is hun ruimte om risicovolle transitie- en innovatieprojecten of start-ups te financieren beperkt. Hier kan een Nationale Investeringsinstelling een belangrijke rol spelen.
Onvolwassen markten en overbrugging in groeifase
Denk hierbij aan kleine modulaire reactoren in de energiesector of de ontwikkeling van biobrandstof in de chemie. Of denk aan veelbelovende vraagstukken waar de markt nog onvolwassen is en de vraag (nog) beperkt. Bijvoorbeeld bij de productie van bio plastic in de chemie of de productie van groene goederen, zoals groen staal in de industrie. En een NII kan financiële ondersteuning bieden bij het overbruggen van de vroege groeifase. Bijvoorbeeld in de energiesector bij de productie van batterijen en in de defensiesector bij het produceren van voertuigen voor militair gebruik en voor dronebedrijven met een trackrecord in civiel gebruik.
Nauw samenwerken om waarde toe te voegen
Bij dergelijke investeringsopgaven kan de NII een belangrijke rol als katalysator vervullen. Om deze nieuwe instelling optimaal te laten functioneren is het van belang dat overheid, kredietverstrekkers, investeringsfondsen en banken vanaf het begin gezamenlijk optrekken. Door deze partijen direct en structureel te betrekken bij de verdere vormgeving kan de instelling uitgroeien tot een effectief, aanvullend en toekomstbestendig instrument dat daadwerkelijk waarde toevoegt aan het Nederlandse financieringslandschap. De NVB werkt hier graag aan mee.
