Zorg, agri en defensie

Financiering van de economie

Zorg, land- en tuinbouw en defensie* zijn van groot belang voor de Nederlandse samenleving en economie. Deze sectoren maken ingrijpende veranderingen door, waardoor de behoefte aan investeringen toeneemt. Financiering en banken spelen daarbij een belangrijke rol.


* Vanuit de NVB vinden we het belangrijk om te benadrukken dat iedere afzonderlijk bank krediet verstrekt volgens haar individuele financieringsbeleid, zo verstrekken sommige banken geen krediet aan de defensie-industrie om principiële redenen.

Snel naar: Standpunt 

In het kort

  • Deze sectoren zijn in transitie en vragen om toekomstgerichte investeringen;

  • De financieringsbehoefte neemt toe door structurele veranderingen;

  • Goede financiering vraagt om samenwerking tussen overheid, sector en financiers.

Sectoren in verandering

De zorg, landbouw en defensie kennen elk een eigen dynamiek, met verschillende gevolgen voor investeringen en financiering.

  • In de zorg stijgen de kosten en staat de financiële positie van instellingen onder druk. Dat kan gevolgen hebben investeringen in innovatie en verduurzaming.

  • Agrarische ondernemers willen graag innoveren en verduurzamen, maar missen duidelijk handelingsperspectief. Een voorspelbaar tijdpad met stabiele beleidsdoelen en randvoorwaarden voor de komende tien tot twintig jaar zijn voor vergunningverlening en aanvullende maatregelen cruciaal. Duidelijke termijnen en beleidslijnen geven agrarische ondernemers namelijk de ruimte om strategische plannen, gericht op duurzame groei, op te stellen en uit te voeren. Banken zijn hierdoor beter in staat om de land- en tuinbouw te ondersteunen met verantwoorde en toekomstbestendige financiering.

  • Voor defensie groeit de vraag naar investeringen door de veranderende geopolitieke situatie. Opschaling van deze sector vraagt om duidelijke plannen en voorspelbare financiering.


Deze ontwikkelingen laten zien dat financiering nauw samenhangt met publieke belangen zoals gezondheid, voedsel en veiligheid. 


Wat is ons standpunt over zorg, agri en defensie?

Banken benadrukken dat goede financiering vraagt om heldere randvoorwaarden en nauwe samenwerking.

Belangrijke uitgangspunten zijn:

  • Financiering op basis van realistische en toekomstbestendige verdienmodellen;

  • Meer (beleids)zekerheid voor de lange termijn bij complexe investeringen;

Voor de zorg betekent dit dat een gedeelde visie nodig is om de sector betaalbaar en financierbaar te houden.


Voor de land- en tuinbouw vraagt dit om regie vanuit de overheid.

Voor defensie is vooral helderheid nodig van de overheid over investeringsplannen en toekomstige vraag, zodat bedrijven kunnen opschalen en banken kunnen financieren.

Wat is de rol van banken?

Banken zijn belangrijke financiers van deze sectoren en maken investeringen mogelijk die bijdragen aan economische en maatschappelijke stabiliteit. Tegelijk werken banken met toevertrouwde middelen, zoals spaargeld van klanten.

Dat vraagt om zorgvuldige afweging van risico’s. Financiering is daarom alleen mogelijk als plannen realistisch zijn en voldoende toekomstperspectief bieden.


Naast financiering ondersteunen banken hun klanten met kennis en advies. Denk aan vraagstukken rond verduurzaming, innovatie en bedrijfsvoering.

Wat doet de NVB binnen dit thema?

De NVB voert de dialoog met overheid, sectorpartijen en andere stakeholders over de financierbaarheid van sectoren zoals zorg, landbouw en defensie. Daarbij brengt de NVB partijen samen en deelt zij kennis over knelpunten en mogelijke oplossingen. Ook stimuleert de NVB samenwerking, bijvoorbeeld via publiek-private initiatieven.


Tot slot zet de NVB zich in voor randvoorwaarden die financiering mogelijk maken. Denk aan duidelijke beleidskaders, uitvoerbare regelgeving en goede samenwerking binnen de keten.